வீரேஸ்வரர் கோயில்

மகட் நகரம், தாலுகா மகட், மாவட்டம் ராய்கட்

ஹிந்தவி சுயராஜ்யத்தின் தலைநகராக விளங்கிய ராய்கட் கோட்டை, ராஜமாதா ஜிஜாவ் அவர்களின் சமாதி அமைந்துள்ள பாசாட் கிராமம் மற்றும் சவதார் குளத்தின் வரலாற்றுப் பெருமை கொண்ட மகட் நகரம் சாவித்திரி ஆற்றின் கரையில் அமைந்துள்ளது. பண்டைய காலத்தில் பான்கோட் வளைகுடாவின் முக்கிய வணிகத் துறைமுகமாக அறியப்பட்ட இந்நகரத்தின் காவல் தெய்வம் வீரேஸ்வர மகாராஜ் ஆவார். மகட் நகரத்தின் மையப்பகுதியில் அமைந்துள்ள இக்கோயில், இப்பகுதியின் கிராம தெய்வமாக இருப்பதோடு மட்டுமல்லாமல், மாவட்டத்தின் ஆயிரக்கணக்கான பக்தர்களின் நம்பிக்கைக்குரிய இடமாகவும் திகழ்கிறது.

மகட் நகரின் பழமை, இங்குள்ள முதல் முதல் மூன்றாம் நூற்றாண்டு வரையிலான காந்தார்பாலே குகைகள் மூலம் நிரூபணமாகிறது. கும்போஜ வம்சத்தைச் சேர்ந்த பௌத்த மன்னர் விஷ்ணு புலித் காலத்தில் இக்குகைகளின் அகழ்வாராய்ச்சி தொடங்கியது. வரலாற்று ஆவணங்களின்படி, கி.மு. ௨௨௫-ஆம் ஆண்டிலேயே மகட் ஒரு முக்கியமான வணிகத் துறைமுகமாகக் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது. இந்நகரத்தின் பழைய பெயர் ‘மஹிகாவதி’ ஆகும். பாலி மொழியில் ‘மகா ஹாட்’ என்றால் பெரிய சந்தை என்று பொருள், இதிலிருந்தே ‘மகட்’ என்ற பெயர் உருவானதாகக் கருதப்படுகிறது. பதின்மூன்றாம் நூற்றாண்டில் தேவகிரி யாதவர்களின் ஆட்சிக் காலத்திலும் இங்குள்ள வணிகத்திற்கு மிகுந்த முக்கியத்துவம் இருந்தது. போர்த்துகீசியர்கள் இந்நகரத்தை ‘கோதுமைச் சந்தை’ என்று குறிப்பிட்டுள்ளனர். ஏனெனில் புனே, சத்தாரா, சாங்லி மற்றும் கோலாப்பூரிலிருந்து கோதுமை, துணிகள் மற்றும் ஆபரணங்கள் மகாபலேஷ்வர் வழியாக இங்கு வந்து, கடல் மார்க்கமாக மற்ற இடங்களுக்கு அனுப்பப்பட்டன. சத்ரபதி சிவாஜி மகாராஜாவின் காலத்தில் ராய்கட் கோட்டைக்கு அடுத்தபடியாக மராட்டியர்களின் ஆட்சி இங்கு நிலைபெற்றது. மகாராஜாவின் நிர்வாகப் பணிகள் மகட்டிலிருந்தே நடைபெற்றன, மேலும் சில வரலாற்றாசிரியர்களின் கருத்துப்படி, இந்நகரம் தலைநகராகவும் கருதப்பட்டது. ஷா. வி. ஆவல்கர் அவர்களின் ‘ராய்கட்சி ஜீவன்கதா’ என்ற நூலின்படி, கி.பி. ௧௬௬௮ முதல் ௧௬௬௯ வரையிலான காலத்தில் மகாராஜா பலமுறை இங்கு தங்கியிருந்ததுடன், ஒரு அரண்மனையையும் கட்டியிருந்தார். வீரேஸ்வர மகாதேவரின் இந்த இடம் சிவாஜி மகாராஜாவிற்கு முந்தைய காலத்திலிருந்தே உள்ளது, மேலும் மகாராஜா தாமே இங்கு வந்து தரிசனம் செய்து கீர்த்தனைகளைக் கேட்பார். இந்த வரலாற்றுச் சான்றின் காரணமாக, இன்றும் கீர்த்தனை உற்சவத்தின் போது கோயிலில் சத்ரபதி சிவாஜி மகாராஜாவிற்காக ஒரு பிரத்யேக ஆசனமும் தலையணையும் வைக்கப்படுகின்றன. ராஜபூருக்கு அருகிலுள்ள தோபேஸ்வரத்தைச் சேர்ந்த குருக்களை இக்கோயிலின் பூசாரிகளாக சிவாஜி மகாராஜாவே நியமித்தார். பாதி பூசாரிகள் வீரேஸ்வரருக்கும், மீதி பூசாரிகள் ஜாக்மாதா கோயிலுக்கும் சேவை செய்ய வேண்டும் என்றும், மகாசிவராத்திரி இரவில் அவர்கள் தங்கள் பணிகளை மாற்றிக்கொள்ள வேண்டும் என்றும் அவர் விதித்த விதி இன்றும் பின்பற்றப்படுகிறது. இக்கோயிலின் மணிக்குப் கீழே நின்று யாராவது பொய் சொன்னால், தெய்வம் அவரைத் தண்டிக்கும் என்பது மக்களின் நம்பிக்கை. இதே கோயிலில் ‘தைலதிவ்யா’ (கொதிக்கும் எண்ணெயில் கையை விட்டு) மூலம் சத்தியத்தைச் சோதித்த கதை பிரபலம். ராய்கட்டில் உள்ள ௩௨ மணங்கு தங்க சிம்மாசனப் பணியில் முறைகேடு நடந்ததாகச் சந்தேகம் எழுந்தபோது, ராம்ஜி பிரபு சித்ரே என்பவர் வீரேஸ்வரர் முன்னிலையில் கொதிக்கும் எண்ணெய்க் கொப்பரையிலிருந்து தங்க நாணயத்தை எடுத்துத் தனது நிரபராதித் தன்மையை நிரூபித்தார். வீரேஸ்வரர் கோயிலில் சிவபெருமான் சுயம்புவாக எழுந்தருளியுள்ளார். தற்போதுள்ள இந்த பிரம்மாண்டமான கோயில், श्रीमंत நானாசாகேப் பேஷ்வாவின் காலத்தில், அவரது சுபேதாரும் சத்ரபதி சாஹூ மகாராஜாவின் சர்தாருமான யஷ்வந்தராவ் போத்னிஸ் என்பவரால் கட்டப்பட்டது. யஷ்வந்தராவ் போத்னிஸ், சுயராஜ்யத்தின் தளபதி முரார்பாஜி தேஷ்பாண்டேயின் சகோதரரின் புதல்வர் ஆவார். இக்கோயில் கி.பி. ௧௭௬௮-ஆம் ஆண்டளவில் கட்டப்பட்டிருக்கலாம் என்று கருதப்படுகிறது. இக்கோயில் சுமார் மூன்றரை அடி உயரமான அடித்தளத்தின் மீது எழுப்பப்பட்டுள்ளது. கோயிலுக்குத் தேவையான கற்கள் முன்னால் உள்ள கல் குவாரியிலிருந்து எடுக்கப்பட்டன, பிற்காலத்தில் அந்த குவாரி ஒரு பெரிய குளமாக மாற்றப்பட்டது.

குளத்தின் கரையில் அமைந்துள்ள இக்கோயிலின் கற்கட்டமைப்பு மிகவும் கண்கவர்மானது. கோயிலின் அமைப்பு நந்தி மண்டபம், சபா மண்டபம், அந்தராளம் மற்றும் கருவறை எனப் பிரிக்கப்பட்டுள்ளது. நந்தி மண்டபத்தில் ஒரே கல்லில் செதுக்கப்பட்ட பெரிய நந்தி உள்ளது, அதன் அழகான வர்ண வேலைப்பாடுகளால் அது உயிருடன் இருப்பது போன்ற தோற்றத்தைத் தருகிறது. நந்தி மண்டபத்திற்கும் கருவறைக்கும் இடையில் இரு அடுக்கு சபா மண்டபம் உள்ளது. இதில் உள்ள கல் தூண்களில் உள்ள நுணுக்கமான கலை வேலைப்பாடுகள் வர்ணங்களால் மேலும் தெளிவாகத் தெரிகின்றன. சபா மண்டபத்தின் வெளிச் சுவர்களிலும் பல்வேறு சிற்பங்கள் செதுக்கப்பட்டுள்ளன.

அவற்றில் ஒரு சிற்பத்தில் யானை மீது செல்லும் ஊர்வலம் காணப்படுகிறது. அதில் யானை மீது அமர்ந்திருக்கும் முக்கிய நபர் கோயிலைக் கட்டிய சர்தார் யஷ்வந்தராவ் போத்னிஸ் என்று கருதப்படுகிறது. சபா மண்டபத்திலிருந்து முக்கிய கோயிலுக்குள் நுழைய நான்கு படிகள் உள்ளன.

அங்குள்ள முகப்புச் சுவரில் பல்வேறு தெய்வங்களின் சிற்பங்களும், இரண்டு தேவகோஷ்டங்களில் யானைகளின் சிற்பங்களும் உள்ளன. கருவறையின் நுழைவாயிலில் துவாரபாலகர்கள் மற்றும் கணபதி சிலைகள் செதுக்கப்பட்டுள்ளன. கருவறையின் மையத்தில் கல் சிவலிங்கம் உள்ளது. உற்சவ காலங்களில் அதன் மீது வீரேஸ்வரரின் வெள்ளி முகமூடி வைக்கப்படுகிறது. இந்த முகமூடியில் தலைப்பாகை, சந்திரன் மற்றும் சேஷநாகம் உள்ளன, மேலும் வீரேஸ்வரரின் முகத்தில் பெரிய கண்கள் மற்றும் மீசைகள் காட்டப்பட்டுள்ளன. கருவறையின் மீது அக்கால கட்டிடக்கலையின் சிறப்பம்சத்தைக் காட்டும் உயர்ந்த கோபுரம் உள்ளது.

இக்கோயிலில் ஆண்டு முழுவதும் பல்வேறு மத நிகழ்ச்சிகள் கொண்டாடப்படுகின்றன. மகாசிவராத்திரி இங்குள்ள மிகப்பெரிய உற்சவமாகும். மகாசிவராத்திரிக்கு மறுநாள் வீரேஸ்வரர் தாமே நைவேத்தியத்தை ஏற்றுக்கொள்கிறார் என்பது பக்தர்களின் நம்பிக்கை. இப்பகுதியின் மிகப்பெரிய உற்சவம் சிவராத்திரிக்குப் பிறகு நடைபெறும் ‘சபினா’ திருவிழா ஆகும்.

பால்குண சுத்த துவிதியை அல்லது திருதியை அன்று இந்தத் திருவிழா தொடங்குகிறது. அப்போது சுற்றியுள்ள கிராமங்களிலிருந்து ஜோலாய்தேவி, பகிர்நாத், ரவள்நாத், ஜாக்மாதா மற்றும் கோடேஸ்வரி மாதா போன்ற பல்வேறு தெய்வங்களின் பல்லக்குகள் வீரேஸ்வரரைச் சந்திக்க வருகின்றன. இந்தத் திருவிழா லலிதாவின் கீர்த்தனையுடன் நிறைவடைகிறது. தினமும் காலை ௭ முதல் மதியம் ௧ மணி வரையிலும், மாலை ௪ முதல் இரவு ௯ மணி வரையிலும் பக்தர்கள் தரிசனம் செய்யலாம்.

பயனுள்ள தகவல்கள்

• மகட் பேருந்து நிலையத்திலிருந்து ௧.௫ கி.மீ தொலைவில்
• மும்பை, தானே, புனே மற்றும் ராய்கட் மாவட்டத்தின் பல நகரங்களிலிருந்து மகட்டிற்கு பேருந்து சேவை உண்டு
• தனியார் வாகனங்கள் நேரடியாகக் கோயில் வரை வரலாம்
• இப்பகுதியில் தங்குவதற்கும் உணவிற்கும் பல வசதிகள் உள்ளன